Marktwerking in de zorg is ziekmakend

In de zorg staat marktwerking steeds meer onder druk vanwege de alsmaar oplopende ziektekosten. De beoogde voordelen worden bijlange na niet gehaald. Integendeel zelfs, de kosten reizen de pan uit. De alsmaar oplopende kosten worden gewijd aan de bonus cultuur, winst maximalisatie en een inefficiënt declaratie systeem. Het oude ziekenfonds komt daardoor steeds meer in beeld als oplossing om de excessen in de zorg een halt toe te roepen.

Mensen tegen elkaar opzetten

Het idee achter marktwerking is dat als je mensen tegen elkaar opzet, ze vanzelf beter gaan presteren. Dit idee is overgewaaid uit Amerika waar de opvatting heerst dat voor elkaar zorgen niet goed is voor de economie. Ieder voor zich en tegen elkaar opboksen is het ideaal van Amerika. Dat dit minder gunstig is voor een samenleving dan gedacht laten de 50 miljoen Amerikanen zien die dagelijks afhankelijk zijn van de voedselbank en de hoge misdaadcijfers. Ondanks deze nadelige effecten heeft het principe van marktwerking nog steeds een sterk voorkeur in Amerika en onze westerse wereld.

Roseto effect

Dat een samenleving zonder gebruik te maken van marktwerking gunstig is voor het welzijn van de mens wordt aangetoond in het Amerikaanse plaatsje Roseto. In Roseto zijn de ziekte en misdaadcijfers opvallend laag. Het verschil is zo groot dat men dit het “Roseto effect” is gaan noemen. Het Roseto effect werd voor het eerst opgemerkt in 1961 door lokale artsen die een ongewoon laag aantal hartaanvallen signaleerden in een tijd, dat het aantal hartaanvallen onder mannen in Amerika tussen de 55 en 64 jaar epidemische vormen aannam. Dit fenomeen is 50 jaar bestudeerd en vergeleken met nabijgelegen dorpen Bangor en Nazareth.

Ondanks roken en drinken toch “gezond”

In de jaren 1954-1961 kwamen er vrijwel geen hartaanvallen voor onder de risico groep van mannen tussen de 55 en 64 jaar. Hun leefstijl kwam niet overeen met die van de statistieken. Men rookte ongefilterde sigaretten, dronken veel wijn in plaats van melk en frisdrank, aten veel vlees waaronder worstjes gebakken in reuzel met harde en zachte kazen. De mannen werkten in steengroeven onder slechte omstandigheden. Ondanks deze omstandigheden gingen deze mensen voornamelijk dood aan ouderdom en het aantal dat de pensioen leeftijd bereikte was hoger dan gemiddeld. Wat ook opviel was dat er geen misdaden voorkwamen en er weinig overheidssteun werd gevraagd, wat het ideaal van Amerika is.

Weinig stress

Onderzoekers wijten deze effecten aan een leven met weinig stress die ontstaat door een gelijkwaardige gemeenschap met veel samenhang en goed voor elkaar zorgen. De rijken deelden hun weelde met de samenleving en er werd voor de armen gezorgd. Dit effect zien we terug bij inheems stammen met dezelfde levenshouding.

Hoog aantal zelfdodingen westerse wereld

Kijken we naar onze huidige samenleving dan zien we een toename van mensen die dit systeem niet meer willen volgen. Het aantal zelfdodingen is nog nooit zo hoog geweest, zelfs in tijden van oorlog was het aantal zelfdodingen lager dan nu. Het besef begint langzaam door te dringen dat onze huidige wijze van samenleven letterlijk ziekmakend is. Het is onnatuurlijk om mensen tegen elkaar op te zetten. Het is onnatuurlijk om kinderen op school te leren elkaar te zien als een concurrent.

Marktwerking

Wat het Roseto effect aantoont is dat voor elkaar zorgen zonder betutteling een samenleving gezonder maakt. Met dat gegeven kunnen we onze huidige uit balans geraakte samenleving weer in balans brengen. Marktwerking hoort niet thuis in de zorg.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s